قوانین استخدام و TWV (UWV) در هلند

«کارفرما می‌گوید از من خوشش آمده، ولی گفته باید اول ببیند می‌تواند برایم TWV بگیرد یا نه. یعنی چه؟ اگر نشد، همه‌چیز تمام است؟» این را معمولاً کسی می‌پرسد که در یک شرکت کوچک یا متوسط هلندی مصاحبه موفقی داشته و حالا با کلمه‌ای روبه‌رو شده که هیچ‌کس دقیق توضیحش نداده است.

چیزی که همیشه به متقاضیانم توضیح می‌دهم این است که TWV به‌خودی‌خود مسیر بدی نیست، ولی سخت‌ترین مسیر کاری هلند است. دلیلش ساده است: قانون از کارفرما می‌خواهد ثابت کند برای این شغل کسی در هلند یا اروپا پیدا نمی‌شد. در بسیاری از پرونده‌ها جواب درست این است که اصلاً سراغ TWV نرویم و ببینیم آیا همان شغل با حقوق و کارفرمای مناسب می‌تواند زیر مسیر دیگری برود.

TWV چیست و چه فرقی با GVVA دارد؟

در هلند دو نوع مجوز کار برای کارگر خارج از اتحادیه اروپا، منطقه اقتصادی اروپا و سوئیس وجود دارد. UWV هر دو را در صفحه رسمی خودش معرفی کرده است: مجوز کار جداگانه (TWV) و مجوز ترکیبی اقامت و کار (GVVA، در انگلیسی Single Permit).

تفاوت اصلی در این است که شما کجا زندگی خواهید کرد و چه مدت کار می‌کنید. طبق UWV، کارفرما در یکی از این سه حالت TWV درخواست می‌دهد:

• کارگر از قبل در هلند است و اقامتی دارد که به‌تنهایی اجازه کار نمی‌دهد؛ مثل دانشجو یا پناهجو.
• کارگر حداکثر ۹۰ روز برای کار به هلند می‌آید. در این حالت ویزای کوتاه‌مدت شنگن کنار TWV کافی است.
• کارگر بیش از ۹۰ روز در هلند کار می‌کند، ولی در هلند ساکن نمی‌شود.

اگر قرار است بیش از ۹۰ روز بیایید و در هلند زندگی کنید، که وضعیت بیشتر کسانی است که با من صحبت می‌کنند، مسیر GVVA است. در این حالت درخواست به اداره مهاجرت (IND) داده می‌شود و IND برای بخش کار از UWV نظر مشورتی می‌گیرد. یعنی همان سؤال‌های بازار کار مطرح است، فقط از طریق یک پرونده. جزئیات این مسیر را جدا در مجوز ترکیبی اقامت و کار GVVA نوشته‌ام.

چه کسانی اصلاً به TWV نیاز ندارند؟

بخش مهمی از کار من در این پرونده‌ها همین است که ببینم آیا فرد واقعاً در محدوده TWV است یا بی‌جهت دارد خودش را درگیر سخت‌ترین مسیر می‌کند. طبق راهنمای دولت هلند برای کارفرمایان و اطلاعات IND، این گروه‌ها مجوز کار جداگانه لازم ندارند:

• کنس‌میگرنت (Highly Skilled Migrant): کارفرما باید اسپانسر شناخته‌شده IND باشد و حقوق به حد نصاب برسد. از ۱ ژوئیه تا ۳۱ دسامبر ۲۰۲۶ این حد، بدون کمک‌هزینه تعطیلات، ماهانه ۵٬۹۴۲ یورو برای ۳۰ سال به بالا، ۴٬۳۵۷ یورو برای زیر ۳۰ سال و ۳٬۱۲۲ یورو برای فارغ‌التحصیلان مشمول حد کاهش‌یافته است. آزمون بازار کار ندارد. جزئیات در ویزای کنس‌میگرنت هلند.
• بلو کارت اروپایی: حد حقوق جدا و شرط مدرک یا سابقه دارد، ولی آزمون بازار کار ندارد. توضیحش در بلو کارت هلند آمده است.
• انتقال درون‌شرکتی (ICT): برای کارمندی که شرکت مادر یا شعبه خارجی او را به هلند منتقل می‌کند. در ویزای ICT هلند شرایطش را نوشته‌ام.
• سال جست‌وجو (Orientation Year): در این اقامت کار آزاد است و کارفرما لازم نیست مجوز بگیرد. نگاه کنید به کار و اقامت پس از تحصیل.
• کسانی که روی کارت اقامتشان «arbeid vrij toegestaan» نوشته شده: یعنی کار آزاد است و TWV لازم نیست. این عبارت روی کارت اقامت بسیاری از همسران و اعضای خانواده هم دیده می‌شود، ولی نه همه. ملاک، متنی است که روی کارت خود شما نوشته شده.

در مقابل، دو گروه رایج هستند که TWV برایشان واقعاً لازم است: دانشجوی غیراروپایی که می‌خواهد بیش از سقف آزاد کار کند و پناهجویی که درخواستش در دست بررسی است. دانشجو در طول سال تحصیلی تا ۱۶ ساعت در هفته، یا در ماه‌های ژوئن تا اوت تمام‌وقت، با TWV کار می‌کند؛ این را در کار دانشجویی در هلند توضیح داده‌ام. قواعد پناهجویان، از جمله تغییرات ژوئن ۲۰۲۶، در اجازه کار پناهجویان و پناهندگان آمده است.

UWV دقیقاً چه چیزی را بررسی می‌کند؟

UWV در صفحه شرایط TWV چهار شرط عمومی را فهرست کرده است. این شرط‌ها درباره کارفرماست، نه درباره مهارت شما، و همین نکته‌ای است که متقاضیان معمولاً دست‌کم می‌گیرند.

چهار شرط عمومی

1. اقامت یا ویزای معتبر: کارگر باید اقامت یا ویزایی داشته باشد یا بگیرد که اجازه ماندن در هلند بدهد. لازم نیست هنگام درخواست TWV آن را داشته باشد، ولی اگر بعداً ویزا یا اقامت صادر نشود، UWV می‌تواند مجوز کار را پس بگیرد.
2. رعایت شرایط کار هلند: حقوق باید متناسب با همان شغل باشد و هر ماه به حساب بانکی کارگر واریز شود. محیط کار هم باید ایمن و سالم باشد.
3. سابقه پاک کارفرما: کارفرما نباید در ۵ سال پیش از درخواست به‌خاطر نقض قانون کار جریمه شده باشد؛ مثلاً به‌خاطر پرداخت کمتر از حداقل دستمزد یا به‌کارگیری کارگر خارجی بدون مجوز.
4. مسکن ایمن و تمیز: کارفرما باید درباره محل سکونت کارگر اطلاعات بدهد و ممکن است از او تأییدیه شهرداری خواسته شود. این مورد برای دانشجو و پناهجو پرسیده نمی‌شود، چون از قبل در هلند ساکن‌اند.

آزمون بازار کار؛ بخشی که بیشتر پرونده‌ها همان‌جا می‌مانند

علاوه بر این چهار شرط، UWV برای هر گروه کارگر شرایط جداگانه دارد. برای کار عادی، یعنی کاری که زیر هیچ‌کدام از مسیرهای ویژه نمی‌رود، اصل قانون کار اتباع خارجی (Wet arbeid vreemdelingen) این است که اولویت با نیروی کار هلندی و اروپایی و کسانی است که اجازه کار آزاد دارند. در عمل کارفرما معمولاً باید:

• موقعیت شغلی را دست‌کم ۵ هفته پیش از درخواست نزد UWV اعلام کرده باشد.
• نشان دهد در هلند و کشورهای اتحادیه اروپا به‌طور جدی دنبال نیرو گشته است، مثلاً با آگهی، کاریابی و تماس با UWV.
• دست‌کم حداقل دستمزد قانونی را بپردازد.

برای شغل‌هایی که پر کردنشان سخت است، بعضی وکلای هلندی از دوره جست‌وجوی طولانی‌تر، تا حدود ۳ ماه، صحبت می‌کنند. اگر نیروی اولویت‌دار در دسترس باشد یا موقعیت اعلام نشده باشد، UWV می‌تواند درخواست را رد کند.

در پرونده‌هایی که بررسی کرده‌ام، سخت‌ترین قسمت همین اثبات است. کارفرمای کوچکی که تا حالا کارگر خارجی نگرفته، اغلب نمی‌داند باید از ماه‌ها قبل ردپای جست‌وجوی خود را نگه دارد. به همین دلیل وقتی متقاضی می‌گوید «کارفرما گفته TWV می‌گیرد»، اولین سؤالم این است: آیا این شغل با این حقوق می‌تواند کنس‌میگرنت باشد؟ اگر جواب مثبت باشد، معمولاً مسیر سریع‌تر و قابل پیش‌بینی‌تر همان است.

مقایسه TWV، GVVA و کنس‌میگرنت

منبع این ارقام صفحه‌های UWV، راهنمای کارفرمایان دولت هلند (business.gov.nl) و راهنماهای IND در سال ۲۰۲۶ است. IND هزینه‌ها و حد نصاب‌ها را معمولاً سالانه یا شش‌ماهه به‌روز می‌کند.

مراحل درخواست TWV

از دید شما به‌عنوان کارگر، بیشتر کار در دست کارفرماست. ولی دانستن مراحل کمک می‌کند بفهمید پرونده کجاست و چه سؤالی بپرسید.

1. قرارداد یا پیشنهاد کتبی: شغل، حقوق ماهانه، ساعت کار و مدت قرارداد باید روشن باشد. حقوق باید با همان شغل در بازار هلند هم‌خوان باشد، نه فقط بالای حداقل دستمزد.
2. درخواست در پورتال کارفرمایان UWV: کارفرما با eHerkenning وارد می‌شود. اگر یک دفتر یا نماینده کار را انجام می‌دهد، کارفرما باید برایش ketenmachtiging (وکالت زنجیره‌ای در eHerkenning) تنظیم کند.
3. ارسال مدارک بسته به گروه کارگر: UWV برای هر گروه (کارگر عادی، دانشجو، پناهجو و …) فهرست جداگانه‌ای دارد.
4. تکمیل پرونده: اگر چیزی کم باشد، UWV تماس می‌گیرد یا نامه می‌فرستد. شمارش ۵ هفته عملاً از زمانی است که همه مدارک رسیده باشد.
5. تصمیم: اگر رد شود، کارفرما می‌تواند اعتراض (bezwaar) ثبت کند. در صورت رد، شما اجازه کار قانونی برای آن کارفرما ندارید.
6. ورود به هلند: برای کار تا ۹۰ روز، ویزای شنگن جداگانه لازم است. وضعیت فعلی گرفتن ویزای شنگن و برچسب MVV در تهران را در ویزای MVV و TEV هلند توضیح داده‌ام.

اگر کار عوض شود یا مجوز رو به پایان باشد، UWV می‌گوید کارفرما باید مجوز جدید درخواست کند. این مجوز با شما جابه‌جا نمی‌شود.

قوانین استخدام که بعد از گرفتن مجوز به کارتان می‌آید

مجوز کار فقط در را باز می‌کند. از روز اول، شما همان حقوقی را دارید که یک کارمند هلندی دارد و کارفرما هم همان تکالیف را. چند موضوعی که بیشتر از همه سؤال می‌شود:

حداقل دستمزد

حداقل دستمزد قانونی برای ۲۱ سال به بالا از ۱ ژوئیه ۲۰۲۶ ساعتی ۱۴٫۹۹ یورو ناخالص است (دولت هلند، rijksoverheid.nl). این کف قانونی است. در بسیاری از صنایع، قرارداد جمعی کار (CAO) حداقل بالاتری تعیین می‌کند و کارفرما ملزم به رعایت آن است. UWV هم جدا از حداقل دستمزد بررسی می‌کند که حقوق با شغل هم‌خوان باشد.

قرارداد موقت و دائم

هلند برای قراردادهای موقت پشت‌سرهم قاعده‌ای دارد که به آن ketenregeling می‌گویند: پس از ۳ قرارداد موقت، یا وقتی مجموع قراردادها از ۳ سال بگذرد، قرارداد بعدی معمولاً خودبه‌خود نامحدود حساب می‌شود، مگر بین قراردادها بیش از ۶ ماه فاصله افتاده باشد. CAO می‌تواند در بعضی صنایع این قاعده را تغییر دهد. برای کارگر خارجی، نوع قرارداد مستقیماً روی مدت مجوز و اقامت هم اثر دارد.

کمک‌هزینه تعطیلات و مرخصی

کمک‌هزینه تعطیلات (vakantiegeld) دست‌کم ۸ درصد حقوق ناخالص است و معمولاً سالی یک بار، اغلب در ماه مه، پرداخت می‌شود. مرخصی سالانه قانونی دست‌کم چهار برابر ساعت کار هفتگی است؛ برای کار تمام‌وقت معمولاً ۲۰ روز، و بسیاری از قراردادها بیشتر می‌دهند. یادتان باشد حد نصاب حقوق کنس‌میگرنت بدون vakantiegeld حساب می‌شود؛ در مقایسه پیشنهادها همین را رعایت کنید.

بیماری

در زمان بیماری، کارفرما معمولاً تا ۲ سال دست‌کم ۷۰ درصد حقوق را ادامه می‌دهد و در سال اول این مبلغ نباید از حداقل دستمزد کمتر شود. بسیاری از CAOها سال اول را بیشتر پرداخت می‌کنند. جزئیات به قرارداد شما بستگی دارد.

کار بدون مجوز؛ هزینه‌اش برای کارفرما

بازرسی کار هلند (Nederlandse Arbeidsinspectie) برای هر کارگری که بدون مجوز لازم کار کند، کارفرما را جریمه می‌کند. طبق صفحه این نهاد، مبلغ پایه برای شرکت‌ها ۶٬۰۰۰ یورو برای هر کارگر است و بسته به شدت تخلف تا ۱۱٬۲۵۰ یورو می‌رسد؛ تکرار تخلف ظرف ۵ سال جریمه را بیشتر می‌کند. این عدد را برای ترساندن نمی‌گویم. برای این می‌گویم که بدانید چرا کارفرمای جدی هیچ‌وقت پیشنهاد نمی‌کند «فعلاً شروع کنید، مجوز بعداً می‌آید». برای خود شما هم کار بدون مجوز می‌تواند روی اقامت فعلی و درخواست‌های بعدی اثر بگذارد.

بقیه قواعد روزمره، از ثبت‌نام در شهرداری تا بیمه درمان، در قوانین هلند و BSN، DigiD و بیمه سلامت آمده است.

نکته‌هایی که مخصوص متقاضی ایرانی است

• اول مسیر بدون آزمون بازار کار را بسنجید. برای کسی که از ایران درخواست می‌دهد، کنس‌میگرنت یا بلو کارت تقریباً همیشه از TWV یا GVVA عادی قابل پیش‌بینی‌تر است. اگر حقوق پیشنهادی کمی پایین‌تر از حد نصاب است، گاهی گفت‌وگو با کارفرما درباره حقوق یا ساختار قرارداد بیشتر از هر کار دیگری اثر دارد.
• از کارفرما بپرسید اسپانسر شناخته‌شده IND است یا نه. این وضعیت را می‌شود در فهرست عمومی IND چک کرد و روی مسیر و سرعت پرونده اثر مستقیم دارد. توضیحش در اسپانسر شناخته‌شده IND آمده است.
• تحریم‌ها و کنترل صادرات. در بعضی صنایع، مثل نیمه‌رساناها یا فناوری‌های دومنظوره، شرکت‌ها برای استخدام اتباع ایرانی بررسی‌های داخلی بیشتری دارند. این ربطی به TWV ندارد ولی در عمل روی تصمیم کارفرما اثر دارد.
• سفارت و ویزا. سفارت هلند در تهران فعلاً محدود کار می‌کند و درخواست جدید ویزای شنگن فقط با نامه سفارت پذیرفته می‌شود؛ برچسب MVV جزو خدمات فعلی ذکر شده است. برای کار کوتاه‌مدت زیر ۹۰ روز این محدودیت می‌تواند مانع اصلی باشد.
• کسی نمی‌تواند TWV «بفروشد». درخواست فقط از طرف کارفرمای واقعی و از پورتال UWV ثبت می‌شود. اگر کسی در ازای پول وعده مجوز کار می‌دهد، با کلاهبرداری روبه‌رو هستید.

اگر در هلند دانشجو هستید و می‌خواهید بعد از تحصیل بمانید، به‌جای درگیر شدن با TWV معمولاً سال جست‌وجو و بعد کنس‌میگرنت با حد کاهش‌یافته ۳٬۱۲۲ یورو گزینه بهتری است. برای پیدا کردن کارفرما هم کاریابی در هلند را ببینید.

خانواده، تغییر کارفرما و تبدیل به مسیر دیگر

همسر یا شریک زندگی کسی که با GVVA در هلند کار می‌کند معمولاً می‌تواند درخواست اقامت همراه بدهد، به شرط درآمد کافی و سایر شرایط. اینکه همسر بتواند آزادانه کار کند یا نه، به نوع اقامت شما بستگی دارد و روی کارت اقامت او نوشته می‌شود؛ ادعای کلی «همسر همیشه اجازه کار کامل دارد» درست نیست. شرایط کلی را در ویزای همراه هلند نوشته‌ام.

تغییر کارفرما با TWV یا GVVA یعنی پرونده جدید. اگر بعد از مدتی حقوق شما به حد کنس‌میگرنت برسد و کارفرما اسپانسر شناخته‌شده باشد یا بشود، می‌توان درخواست تغییر هدف اقامت به کنس‌میگرنت داد. این تبدیل خودکار نیست و باید جداگانه درخواست و هزینه آن (۴۲۳ یورو در ۲۰۲۶) پرداخت شود. اگر هم به کار مستقل فکر می‌کنید، توجه داشته باشید که TWV برای کار خوداشتغالی نیست؛ مسیرش را در خوداشتغالی (ZZP) در هلند ببینید.

سوالات متداول